Gammarus tigrinus Sexton, 1935 – Kiełż tygrysi

Informacje w bazie danych Gatunki obce w Polsce nie są prawnie wiążące. Mają one charakter naukowy.

Status

Gatunek obcy na całym obszarze, na którym występuje lub występował w Polsce

Występuje obecnie w środowisku

Rozmnaża(ł) się w środowisku

Trend liczebności i zasięgu nie jest znany

Inwazyjny gatunek obcy

Ogólna charakterystyka

Wygląd i biologia

Cechą charakterystyczną jest poprzeczne, zielono-czarne prążkowanie ciała, najlepiej widoczne u osobników żywych. Rozwój osobniczy Gammarus tigrinus przebiega prawdopodobnie tak samo jak u innych kiełży. Brak szczegółowych danych o biologii tego gatunku. Minimalna długość ciała wynosi 4 mm. Samce i samice różnią się wyglądem – u samców czułki drugiej pary (A2) oraz pereiopoda 3-4 i 6-7 są pokryte pęczkami długich, gęstych, kędzierzawych szczecin. Człon podstawowy 7 pary pereiopoda (P7) wydłużony, zwężony w części dystalnej, jego tylna krawędź z licznymi, długimi szczecinami, a posterodystalny kąt z dwoma długimi kolcami. Samice, zarówno na czułkach, jak i na odnóżach tułowiowych, mają jedynie proste szczeciny. Samce osiągają wielkość 11 - 12 mm, samice nie przekraczają 10 mm.

Zasięg rodzimy

Występuje we wschodniej części Ameryki Północnej - wschodnie stany USA (z wyjątkiem Florydy) i wschodnia Kanada (Nowy Bruszwik, Nowa Szkocja, Wyspa Księcia Edwarda oraz Nowa Fundlandia).

Siedliska w zasięgu rodzimym

W Ameryce występuje w słonawych wodach. Żyje głównie wśród makrofitów litoralu, spotkać go można również na podłożu piaszczystym i kamienistym.

Wpływ na rodzimą różnorodność biologiczną i na gospodarkę

Siedliska w zasięgu wtórnym

Powierzchniowe wody płynące; słone i słonawe jeziora i stawy oraz osady w strefie przybrzeżnej zatoki Morza Bałtyckiego

Występowanie

Okoliczności poprzedzające introdukcję do Polski

Po raz pierwszy został opisany na podstawie materiału pochodzącego z przybrzeżnych wód słonawych zachodniej Anglii. Ze względu na dużą tolerancję na zmiany zasolenia i odporność na zanieczyszczenia, w 1957 roku G. tigrinus został celowo wsiedlony do niemieckich rzek Werry i Wezery, w których wcześniej, z powodu zanieczyszczenia, wyginęła rodzima fauna skorupiaków obunogich. W połowie lat 60. XX wieku, dla wzbogacenia bazy pokarmowej ryb, został również celowo wsiedlony do wód Holandii. Opanował w szybkim tempie wiele słodkowodnych i słonawowodnych akwenów Belgii, Holandii i Niemiec, stając się jednym z dominujących skorupiaków. W swej migracji wzdłuż południowych wybrzeży Bałtyku osiągnął już Zatokę Fińską. W 2003 roku został odkryty koło portu Hamina i jest to najdalej wysunięte na północ stanowisko tego gatunku w Europie.

Mapa występowania

Pola atlasowe na mapie przedstawiają miejsca stwierdzeń gatunku, a punkty – miejsca jego introdukcji.

Informacje, które mogłyby uzupełnić mapę występowania gatunku, można przesyłać na adres ias@iop.krakow.pl

Opis rozmieszczenia

Rozmieszczenie lokalne: Zalew Szczeciński, Zatoka Gdańska, ujście Wisły, Odra

Najwcześniejsza introdukcja/obserwacja

w roku 1995

Sposoby transportu

  • Samodzielne rozprzestrzenienienie spoza obszaru Polski

Przyczyny sprowadzenia

  • Samodzielne rozprzestrzenienie do Polski po wcześniejszym wprowadzeniu zagranicą

Sposoby wsiedlenia do środowiska przyrodniczego

  • Rozprzestrzenianie po wcześniejszym wprowadzeniu na innym obszarze

Sposób rozprzestrzeniania się po introdukcji

Gatunek rozprzestrzenia się samodzielnie, bez udziału człowieka

Literatura

  • Jażdżewski K. 1997. Malacostraca. W: Razowski J.: Wykaz zwierząt Polski. IV: 167-174. Wyd. Inst. Syst. i Ewol. Zw.
  • Wawrzyniak-Wydrowska B., Gruszka P. 2001. Gammarus tigrinus and pontogammarus robustoides - new gammarid species in the River Odra/Oder estuary link

Rodzaj organizmu: Skorupiak

Typ: Arthropoda
Klasa/Gromada: Malacostraca
Rząd: Amphipoda
Rodzina: Gammaridae