Wydra (Lutra Lutra)

Opis gatunku
Ssak drapieżny, przystosowany do ziemnowodnego trybu życia. Podstawowym pożywieniem są ryby. Wydra może zasiedlać praktycznie wszystkie środowiska wód płynących i stojących (jeziora, stawy hodowlane). Związana głównie z zasobnymi w ryby rzekami; preferuje rzeki śródleśne. Jest gatunkiem o dużych zdolnościach adaptacyjnych. Występuje i buduje schronienia także przy osiedlach ludzkich, nie wyłączając miast. Na wielu zbiornikach wodnych stwierdza się wyraźny wzrost liczebności wydry po reintrodukcji bobra.


Rozmieszczenie
Wydra występuje praktycznie we wszystkich ciekach regionu karpackiego, przy czym najliczniej notowana jest w Bieszczadach. W górskich rzekach i strumieniach można ją spotkać do wysokości około 2300 m n.p.m. Jak wynika z badań, charakteryzuje się silną ekspansję terytorialną. Wskazana jako przedmiot ochrony w 10 obszarach Natura 2000.


Siedlisko
Gatunek związany z ciekami różnego typu oraz zbiornikami wodnymi (m.in. naturalnymi i uregulowanymi rzekami, kanałami melioracyjnymi, jeziorami, stawami hodowlanymi). Chętnie zasiedla czyste i zasobne w ryby śródleśne rzeki. Preferuje wody z brzegami wzniesionymi znacznie ponad ich lustro, dającymi schronienie w krzewach i krzakach. Spotykana również na terenach bagiennych; nie unika terenów zabudowanych.


Populacja
Wielkość populacji jest trudna do oceny. Jest to gatunek stosunkowo częsty w Karpatach.


Zagrożenia
Istnienie karpackiej populacji wydry nie jest aktualnie zagrożone. Lokalnie występujące zagrożenia związane są m.in. z kłusownictwem (chwytaniem, truciem, a także odłowem przypadkowym spowodowanym nieumiejętnym określaniem przynależności gatunkowej łapanego zwierzęcia). Czynnikami ograniczającymi liczebność wydry jest niedostatek ryb w rzekach, osuszanie terenów podmokłych oraz ostre i długie zimy, mogące przyczyniać się do znacznej redukcji jej liczebności. Zdarza się też, że wydry giną na drogach.


Stan ochrony
Wydra uważana była do niedawna za gatunek rzadki i zagrożony. Obecnie jest dość liczny i szeroko rozmieszczony. Do polepszenia stanu populacji gatunku przyczyniła się m.in. ochrona bobra i jego siedlisk, co pośrednio stworzyło dogodne warunki również dla bytowania wydry. Aktualnie ogólny stan zachowania gatunku można określić jako właściwy.


Program ochrony
Aktualnie nie jest konieczne podejmowanie specjalnych działań dla ochrony wydry. Dla utrzymania dobrego stanu gatunku należy zachować naturalny charakter dolin rzecznych. Przy budowie, przebudowie lub konserwacji dróg i mostów należy dbać o bezpieczne przejścia dla wydr, a przy wykonywaniu prac melioracyjnych i oczyszczaniu brzegów zbiorników zawsze brać pod uwagę możliwość istnienia nor z młodymi wydrami.

 

 

 

Literatura:
Bieniek M. 1992. Lutra lutra. W: Głowaciński Z. (red.). Polska Czerwona Księga Zwierząt (Polish Red Data Book of Animals). PWRiL, Warszawa, s. 76-77.

Brzeziński M., Romanowski J., Cygan J., Pabin B. 1996. Otter Lutra lutra (L.) distribution in Poland. Acta theriol. 42 (2): 113-126.

Brzeziński M. 1991. Distribution of the river otter Lutra lutra L. in the Bieszczady Mountains. Przegląd zool. 35: 397-406.

Jamroży G. 1994. Występowanie, rozmieszczenie i stan populacji ssaków łownych w Polskich Karpatach (The occurrence, distribution and population of game mammals in the Polish Carpathian Mountains). Zesz. Nauk. AR im. Hugona Kołłątaja w Krakowie, Rozpr. nr 190, s. 1-104.

Sikora S. 2004. Lutra lutra. W: Adamski P., Bartel L., Bereszyński A., Kepel A., Witkowski Z. (red.) Gatunki zwierząt (z wyjątkiem ptaków). Poradniki ochrony siedlisk i gatunków Natura 2000 – podręcznik metodyczny. Ministerstwo Środowiska, Warszawa, T. 6, s. 412-416.

Romanowski J. 2006. Monitoring of the Otter recolonisation of Poland – Hystrix It. J. Mamm (n.s.) 17(1): 37-46.