SPOTKANIE

Strategia zarządzania obszarem Natura 2000 Bieszczady

W dniu 27 marca 2009 odbyło się trzecie, ostatnie, spotkanie poświęcone strategii zarządzania obszarem Natura 2000 Bieszczady. Spotkanie zorganizowano w centrum konferencyjno - wypoczynkowym Połoniny w Bukowcu. 
Spotkanie zorganizował koordynator strategii - dr Stanisław Tworek z Instytutu Ochrony Przyrody PAN z Krakowa, w ramach projektu „Optymalizacja wykorzystania zasobów sieci Natura 2000 dla zrównoważonego rozwoju w Karpatach”. Projekt realizowany jest w ramach Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego (Norwegia, Islandia, Liechtenstein).
Spotkanie poświęcono dyskusji nad dokumentem strategii zarządzania obszarem Natura 2000 Bieszczady oraz sprawom bezpośrednio związanym z problemami ochrony i zarządzania tym obszarem. Wzięło w nim udział 52 osoby reprezentujące instytucje naukowe, organizacje pozarządowe, władze samorządowe oraz mieszkańców obszaru. 

Przebieg spotkania:

 Po przywitaniu uczestników Stanisław Tworek przedstawił krótką prezentację, w trakcie której przypomniał czym zajmuję się projekt „Natura 2000 w Karpatach” oraz czym w założeniu jest dokument strategii. Przedstawił następnie zakres dokumentu będącego tematem spotkania, obejmującego tekst główny i załączniki. Następnie głos zabrała pani wójt gminy Cisna – Renata Szczepańska. Zwróciła uwagę, iż w strategii brak aktualnych planów gminy Cisna oraz konkretnego schematu zarządzania siecią Natura 2000. Strategia nie powinna być jedynie dokumentem opisowym, lecz ma przedstawiać schematy postępowania, konkretne wskazówki. Gmina Cisna w całości leży na terenie obszaru Natura 2000, dlatego powinna zostać wsparta finansowo by móc wykonać odpowiednie plany zagospodarowania przestrzennego. Dużym problemem dla gminy Cisna jest również brak funduszy na kanalizację, które gmina musiałaby w całości wyłożyć z funduszy własnych. Następnie głos zabrała Małgorzata Puchyr. Zwróciła uwagę na dwa podstawowe dokumenty planistyczne, jakimi są studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, na które jest w gminach zbyt mało funduszy, przez co coraz mniej gmin je sporządza. Robert Nowak z Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska stwierdził, iż dokument strategii jest zbyt obszerny i w większym stopniu powinien być praktycznym narzędziem dla samorządów i urzędów. RDOŚ w Rzeszowie planuje zorganizować w najbliższym czasie „okrągły stół” dla obszaru Bieszczady, podczas którego kontynuowane będą dyskusje dotyczące współrealizacji celów ochrony Natura 2000 i zrównoważonego rozwoju regionu. W dalszej części dyskutowano nad rolą turystyki w zwiększaniu dochodów gminy Cisna oraz nad trudnościami wynikającymi z opiniowania drobnych inwestycji przez organy regionalne. 
 Konkluzją tej części spotkania była deklaracja przygotowania przez Panią Puchyr w porozumieniu z gminą Cisna tekstu, w którym zostaną zawarte propozycje wsparcia jakie mogłyby otrzymywać gminy leżące na obszarach Natura 2000, w pozyskiwaniu środków na zrównoważony rozwój. Uzgodniono, że tekst taki powinien zostać dołączony do strategii zarządzania.
 Po przerwie na kawę i herbatę skupiono się na zagadnieniu gospodarowania w lasach w kontekście ochrony walorów Natura 2000. Roman Jurek, nadleśniczy Nadleśnictwa Ustrzyki Dolne, zwrócił uwagę na szereg nietrafionych wskazań dla gatunków w wielu miejscach strategii, patrząc z praktycznego punktu widzenia realizacji gospodarki leśnej. Nie przedstawił jednak żadnych propozycji alternatywnych. Następnie Marcin Scelina przedstawił prezentację na temat „Ochrona walorów obszaru Natura 2000 a realizacja gospodarki leśnej”. Podczas prezentacji przedstawił leśne i nieleśne siedliska przyrodnicze z załącznika I Dyrektywy Siedliskowej występujące w obszarze Natura 2000 Bieszczady oraz wybrane gatunki z zalącznika II. Omówił możliwe konflikty przy gospodarowaniu na terenach obejmujących poszczególne siedliska i wybrane gatunki oraz możliwe sposoby postępowania w przypadkach gdy istnieją pewne rozbieżności.. 
Stanisław Tworek zacytował uwagi jednego z interesariuszy dotyczące rozbieżności w wymaganiach ochronnych niektórych przedmiotów ochrony a praktyczną realizacją gospodarki leśnej, np. pozostawianie dużej ilości martwych drzew w lasach gospodarczych, prowadzenie zrywki potokami itp. Przytoczył również wybrane uwagi jednego z nadleśnictw dotyczące rozbieżności w liczebności wilka, rysia i niedźwiedzia pomiędzy danymi lasów państwowych a danymi autorów strategii. Wojciech Śmietana, autor strategii dla wilka i rysia, przedstawił pokrótce metodykę prowadzonych badań genetycznych, które weryfikują niekiedy badania prowadzone tradycyjnymi metodami.
Jolanta Harna zwróciła z kolei uwagę na brak zapisu w strategii działań edukacyjnych. Miały by być one skierowane do mieszkańców obszaru, wykonawców zabiegów leśnych i in. Wyraziła również swe niezadowolenie z faktu, że w programach rolnośrodowiskowych ostatecznie nie znalazły się takie propozycje, które chroniłyby bioróżnorodność . Marcin Scelina zasugerował, iż zbyt wiele pieniędzy wydaję się na inwentaryzacje i monitoring, co może zmniejszyć fundusze na ochronę siedlisk. Wojciech Śmietana zwrócił uwagę na problem grodzenia dużych powierzchni siatkami, jak ma to miejsce np. w Smolniku. Utrudniają one migracje zwierząt, obniżają estetykę krajobrazu. 
W podsumowaniu, Stanisław Tworek podziękował wszystkim za czynny udział w pracach nad strategią i dyskusjach podczas warsztatów oraz ponowił prośbę o przesyłanie konkretnych uwag i propozycji poprawek do strategii. Ostateczna wersja tekstu powinna znaleźć się na stronach internetowych projektu w III kwartale b.r. 


Sporządzili: Tworek Stanisław, Agata Uliszak

 Sprawozdanie z III warsztatów „Strategie zarządzania obszarami Natura 2000 – obszar PLC180001 BIESZCZADY” [pobierz pdf]