Opis gatunku
Nietoperz leśny, gatunek stosunkowo osiadły, odbywający tylko krótkie wędrówki do zimowisk.

Rozmieszczenie
W Karpatach zasięg występowania mopka pokrywa się z zasięgiem występowania lasów liściastych i mieszanych. Obecność gatunku wykazywano z Beskidów Żywieckiego, Sądeckiego, Niskiego, Tatr, Pienin i Gór Słonnych, jednak rzeczywiste rozmieszczenie jest nieznane. Wskazany jako przedmiot ochrony tylko w jednym obszarze Natura 2000: „Beskid Śląski”.

Siedlisko
Mopek żeruje w lasach i zadrzewieniach. Pokarm stanowią głównie motyle nocne, w mniejszym stopniu muchówki. Preferowanymi miejscami zimowania są różnego typu podziemia, stosunkowo chłodne, najczęściej o temperaturze powietrza od 0 do +5°C; toleruje też niską wilgotność powietrza i miejsca przewiewne. W Karpatach znane zimowiska to wyłącznie jaskinie. Letnie schronienia stanowią głównie szczeliny za drewnianymi okiennicami budynków, jak również ściany budynków, dziuple oraz szczeliny za odstającą korą drzew.

Populacja
Określenie wielkości populacji jest niemożliwe z uwagi na skryty tryb życia gatunku i brak skutecznych metod oceny liczebności nietoperzy leśnych. Na obszarach, gdzie ostatnio prowadzono rozpoznanie jego występowania, np. w Tatrach, gatunek można określić jako rzadki i nieliczny (liczbę mopków zimujących w jaskiniach tatrzańskich szacuje się na 20-30 osobników).

Zagrożenia
Z uwagi na brak dobrego rozpoznania występowania mopka w Karpatach można mówić jedynie o potencjalnych zagrożeniach gatunku. Najważniejsze z nich to niszczenie zimowisk (zmiany struktury ścian korytarzy, palenie ognisk w korytarzach lub składowaniu w nich trujących odpadów, zasypywanie śmieciami), płoszenie, a czasem nawet zabijanie osobników w czasie hibernacji. Narażone na płoszenie są też nietoperze w koloniach rozrodczych osiedlających się w budynkach. Niekorzystne dla mopka są prace gospodarcze w lasach, polegające na usuwaniu obumierających drzew. Na polskiej „Czerwonej liście zwierząt ginących i zagrożonych” umieszczony z kategorią DD (brak danych), a na karpackiej „Czerwonej liście gatunków zagrożonych” z kategorią VU (narażony).

Stan ochrony
Stan ochrony gatunku nieznany, przede wszystkim z uwagi na słabo rozpoznane rozmieszczenie i wyjątkowo skryty tryb życia, a co za tym idzie niewielką liczbę danych.

Program ochrony
Duże zimowiska mopka powinny być objęte czynną ochroną, polegającą na zamknięciu podziemi kratami lub wyraźnym ograniczeniu penetracji ludzkiej w okresie od listopada do marca. Ochrona schronień mopka w budynkach, np. kolonii rozrodczych występujących za okiennicami, powinna być realizowana w porozumieniu z użytkownikami obiektu. W lasach należy dążyć do ograniczenia lub zaniechania chemicznego zwalczania owadów oraz pozostawiać część obumierających, dziuplastych drzew, zwłaszcza takich z odstającą korą. Można też instalować sztuczne schronienia, np. skrzynki imitujące odstającą korę drzew. Konieczna jest inwentaryzacja gatunku we wszystkich karpackich obszarach Natura 2000 z udziałem lasów.

Literatura:
Adamski P., Bartel R., Bereszyński A., Kepel A., Witkowski Z. (red.) 2004. Gatunki Zwierząt (z wyjątkiem ptaków). Poradnik ochrony siedlisk i gatunków Natura 2000 – podręcznik metodyczny. Ministerstwo Środowiska, Warszawa. Tom 6.