Rozmieszczenie 
Jaworzyny ziołoroślowe w Karpatach zajmują bardzo mały areał. Występują w postaci niewielkich, rozproszonych płatów w całych Beskidach Zachodnich, Tatrach, Pieninach i Bieszczadach Zachodnich, najczęściej w granicach obszarów sieci Natura 2000. Siedlisko rozwija się w warunkach strefy przejściowej między reglem dolnym, a górnym w przedziale wysokości 800-1230 m n.p.m.

Charakterystyka 
Zajmuje stanowiska na zboczach o północnej ekspozycji, na glebach o różnej wilgotności i żyzności, przeważnie płytkich, rumoszowatych. Stosunkowo luźny drzewostan tworzą buk i jawor (w wyższych położeniach wykształcają one specyficzny, krzywulcowy pokrój). Czasem, w domieszce towarzyszy im jodła lub świerk. Warstwa krzewów wykształca się dość słabo, natomiast runo odznacza się wyjątkową bujnością i bogactwem gatunkowym. Dominują w nim gatunki ziołoroślowe, liczne są również gatunki typowe dla żyznych i kwaśnych buczyn oraz sąsiadujących z nimi zbiorowisk nieleśnych. Jaworzyny tworzą w Karpatach kilka odmian, uzależnionych od składników runa: jaworzyna z języcznikiem zwyczajnym, miesiącznicowa oraz jaworzyna karpacka (typowa).

Zagrożenia
Lokalizacja jaworzyn na stromych, pokrytym rumoszem skalnym stokach powoduje, iż często nadaje się im status lasów glebo- i wodochronnych. Z drugiej strony, jaworzyna z języcznikiem oraz jaworzyna miesięcznicowa posiada wysoki potencjał produkcyjny, gdyż drzewostan tworzą cenne z gospodarczego punktu widzenia gatunki – jawor, jesion, buk. Natomiast niewielka powierzchnia oraz fragmentacja siedliska powoduje, iż nawet drobne zmiany antropogeniczne narażają stanowiska na zniszczenie (np. budowa zapór przeciwrumowiskowych czy dróg stokowych).

Stan ochrony
Większość płatów zlokalizowana jest w strefie ochrony ścisłej parków narodowych lub w rezerwatach i są one stosunkowo dobrze zachowane. Położenie w obszarach chronionych, a także w miejscach trudno dostępnych z reguły gwarantuje dobre lub bardzo dobre perspektywy ochronne. Stan zachowania dla większości płatów został oceniony jako niewłaściwy jedynie na obszarach: „Góry Słonne”, „Ostoja Magurska”, „Ostoja Popradzka”.  

Program ochrony
Duże bogactwo gatunkowe, obecność cennych gatunków górskich oraz rzadkość i wyspowy areał tego zbiorowiska są wystarczającym powodem do objęcia płatów jaworzyny ziołoroślowej ochroną. Zaleca się, aby wszystkie płaty jaworzyn, które przeważnie położone są na trudno dostępnych stokach, wyłączyć z użytkowania. Nie zaleca się podejmowania działań z zakresu ochrony czynnej. Wokół stanowisk należy wyznaczyć strefy ochronne, w których drewno pozyskiwać się będzie poprzez cięcia przewidziane w rębni stopniowej, gniazdowej udoskonalonej (IV d) i przerębowej (V). Nie należy przez płaty jaworzyn i tereny bezpośrednio z nimi sąsiadujące wytyczać szlaków zrywkowych. Powinno się także ograniczyć ich turystyczne wykorzystanie. Działania takie niosą bowiem ze sobą ryzyko zwiększenia erozji, a także inwazji gatunków synantropijnych.